Language Tips

Tipotheek? Een bewaarplaats zoals apotheek, maar dan voor getipte taal. Van Accolade. Voor u.

Creativiteit? Vertrekken van de kleuren van een verfdoos en nog wat nieuws vinden ook.

Je kan een beetje verliefd zijn (zoals André Hazes) http://home-1.worldonline.nl/~eherni/03-01.htm, maar een beetje zwanger niet. Het ene kan je vergelijken, het andere niet.
Om te vergelijken, gebruiken we DAN. Ik kan verliefder zijn dan om het even wie. Of ik kan EVEN verliefd zijn ALS om het even wie.
Samengevat: DAN is voor het verschil, ALS voor een gelijkheid of overeenkomst.

Ja, er zijn nog zekerheden in de taal. Eeuwenoude wijsheden stoppen we in spreekwoorden en die krijgen gezag. Of is ook dat maar schijn?

Juniregen is een zegen bedacht een collega-agrariër. Klinken doen ze allebei, maar kloppen? Een flinke boom valt daarover op te zetten!

Je hoort een woord, en plots besef je wat je tot dan toe hebt gemist. Het doelpunt dat de achterstand opheft is de GELIJKMAKER. Maar hoe heet het doelpunt dat de achterstand tot één punt verkleint? De speler die dat kan, scoort de AANSLUITINGSTREFFER of de AANSLUITTREFFER. Het Duits dichtte met ANSCHLUSSTOR of ANSCHLUSSTREFFER dat gat in de taal.

Pith. Dat is het wit onder de schil van een sinaasappel en andere citrusvruchten. Het Engelse pith heeft geen Nederlands equivalent. Engelse katten kunnen dan weer geen kopjes geven en welke taal maakt het met verkleinwoorden even knus als het Nederlands wanneer het ons in het zonnetje gezellig met zijn tweetjes stilletjes laat genieten van een biertje?

15.08.2000
Dat uit het oog niet uit het hart is, bewijzen de kleine geschenken die na een vakantie aan de thuisblijvers worden uitgedeeld. Alleen het Indisch heeft een passend woord voor die reiscadeautjes: oleh-oleh.

12.09.2000
Wie in september Frans leert voor het eerst, spreekt daarmee de taal van 70 miljoen mensen. Frans is de 11de wereldtaal, Chinees de 1ste (1 miljard), Engels de 2de (350 miljoen) en Spaans de 3de (250 miljoen). Met zijn 21 miljoen moedertaalsprekers komt het Nederlands op de 30ste plaats.

15.10.2000
Witte ruis is de stilte die in een interview valt als de geïnterviewde zwijgt. Politici vermijden liever witte ruis. Ze zeggen altijd iets.
Ondertussen denken ze na over het antwoord. Als ze bij dat nadenken ook nog iets zeggen dat deftig klinkt, dan noemen we zo'n uitspraak deftige witte ruis.

15.01.2001
Elk nieuw jaar is een bijzonder jaar. Alleen al omdat we er voor 365 dagen aan vastzitten. Elke dag komen er zo'n 60 nieuwe woorden bij. Lanceert u zelf zo'n nieuw woord, dan bent u misschien wel de vinder van een 'poekel': hét jongste woord, inderdaad, voor een geslaagd en nieuw idee.

06.03.2001
Het kan ook positief. Bewijst de hempcar. Projectontwikkelaars, activisten en ecologisten zijn enthousiast. Hemp is Engels voor hennep. Op 4 juli begint de eerste wagen op hemp aan een tournee door de VS. Dan toch een positieve toekomst voor de slogan "Make it Hempen!"?

Een man draagt een pak, een vrouw een pakje. Ook al is hij een bink en zij een blondje. Verkleinwoorden zijn seksegebonden. Een vrouw gebruikt ze voor haar persoonlijke bezittingen (truitjes, bloesjes, spulletjes), een man als hij het over vrouwen heeft (bruidje kan, bruidegommetje niet). Maar ... aan tuttigheid, belediging of mooie praatjes (in mei) ergeren beide seksen zich evenveel. Zegt onderzoek.

02.06.2001
Team = together everybody achieves more. Team is een acroniem. Een letterwoord zoals vip dat staat voor very important person.
Teamsport. Teamwerk. Teambuilding; het gebeurt op meer plaatsen dan in de sport alleen. Ook Accolade houdt een team van vakmensen voor u klaar. Contacteer ons. Vrij. Want wij houden het sportief...

30.07.2001
Babylonisch was de spraakverwarring bij het bouwen van de toren van Babel (een Babel = grote verwarring). Op de wereld worden minstens een 5.000 talen gesproken. Soms verdwijnt een taal: door kolonisatie of omdat ze vreedzaam ingeruild wordt voor een grotere taal. Het Catalaans, Fries, Welsh, Bretons, Luxemburgs, Iers, Sorbisch, Friulisch, Aroemeens en Ladinisch zijn tien Europese minderheidstalen. De eerste met nog 10.000.000 en de laatste met 35.000 sprekers in vier Noord-Italiaanse valleien.

30.09.2001
Fernweh is het tegenovergestelde van heimwee: verlangen naar verre landen. Das kommt davon, wenn man auf Reisen geht, zegt het Duits ook. Het Engels dan? Right or wrong, my country. De uitdrukking werd voor het eerst gebruikt door een toastende... Amerikaan: de commodore S. Decatur (1779-1820). Tot op vandaag klinkt zijn uitspraak bijzonder actueel.

10.11.2001
U merkte het al: 'de taliban hebben ...' Een meervoud, waarom? Met de Verenigde Staten hebben de taliban gemeen dat ze met meerderen zijn. Geen enkelvoud voor de VS, wel voor de taliban: een talib (in Afghanistan) is een fundamentalistisch aanhanger van de islam. Net zoals elke godsdienst (de islam, het christendom,...) schrijf je zijn aanhangers en functionarissen (de jood, de talib, de paus,...) zonder hoofdletter.

15.02.2002
Voor de Italianen is de euro een zegen. Geen astronomische bedragen meer (als met de lire). Daar staat enig scepticisme van de Duitsers tegenover.
De munt is dezelfde, de reactie erop en spelling ervan soms verschillend. Het Duits schrijft 'Euro' met hoofdletter. Het Nederlands met kleine letter, tenzij aan het begin van een zin. Zo ook voor 'eurocent', een woord dat er kwam om de verwarring met US-dollarmuntstukken te vermijden. Voor bedragen vergezeld van het €-symbool, gebruikt men steeds 2 decimalen als het om een onvolledig aantal euro's gaat. Men schrijft (en zegt) dus niet € 12,4 maar wel € 12,40. Dan maar even niet denken aan de greenback, of de Amerikaanse dollar, waarvan het uitzicht al 70 jaar ongewijzigd is gebleven...

15.03.2002
Het bezwaar van een woordenboek is dat je moet weten hoe een woord gespeld wordt, voor je kunt opzoeken hoe het gespeld wordt. Een gloednieuw woord heeft het nog moeilijker: vooraleer opgenomen te worden, moet het bewijzen dat het overleven kan. In de tussentijd volgt het de regels. Zo schrijf je 'antiglobalisten' in één woord (op 'anti' volgt geen koppelteken, tenzij bij een klinkerbotsing).Of de 'antiglobaliseringsbeweging' het woordenboek haalt, zal van haar levenskracht afhangen. Ook woorden kennen een (Van Dale nam de uitdrukking op) 'struggle for life'.

15.04.2002
AG?Alles goed?\-/ effe kopje koffie? DIKU? Do I know you? :-) grapje
Engelse en Nederlandse woorden, allerlei dialecten, vreemde tekens, letterwoorden, tekeningen: cyberdialect. Waaraan heeft deze nieuwe taal voor chatters haar succes te danken? Taal is altijd een middel om te communiceren, te versieren, te amuseren, te verlichten, te beledigen of te ontroeren.
Alleen, in de virtuele wereld gebeurt het anoniem. Een blauwtje kun je er niet lopen, zolang je het bij de chatbox houdt...

15.05.2002
'Schwalbe' is de nieuwste voetbalterm. Het is Duits voor 'zwaluw' (een vogel berucht voor zijn duik) en staat voor 'de actie van een speler die de overtreding van een tegenstander suggereert door theatraal ter aarde te storten'. In 1 taal kan 'suggeren' moeilijk: het Trio. Een stam in het Amazonegebied in het zuiden van Suriname heeft een taal een taal die liegen grammaticaal uitsluit. Het is een taal die het afkan zonder scheidsrechter... maar die tot uitsterven gedoemd is.

15.07.2002
g. De kracht van 1 g is zo groot als de zwaartekracht die ons in normale omstandigheden op de grond houdt. Bij 2 g voelt een mens zich dubbel zo zwaar. Goedgetrainde straaljagerpiloten kunnen 9 g verdragen. Zomerse pretparken dienen veiligheidshalve onder de 5 g te blijven. Nul g geeft de indruk van gewichtloosheid. Op zoek naar een letter voor sensatie? Probeer de g en de spanning gaat pijlsnel de lucht in!

Esperanto kwam heel recent in het nieuws, naar aanleiding van de uitbreiding van de EU. Al die talen blijken moeilijk houdbaar (vertalingen bedragen nu al 30 % van wat de EU kost). Er gaan hoe langer hoe meer stemmen op voor 1 voertaal. Om geen nationale voorkeuren te laten gelden, stellen sommige mensen eerder het Esperanto dan het Engels voor.

Accolade wenst u voor 2003: geluk, dat zich met geen pen beschrijven laat ...
Accolade prend sa plus belle plume pour vous souhaiter une très heureuse année 2003 …
Accolade wishes you for 2003: supreme happiness, which no pen can put into words …
Accolade wünscht Ihnen für das Jahr 2003: Glück, das sich mit keinem Stift beschreiben lässt...

De mooiste taal is die der liefde. Februari is met Sint-Valentijn (Sint of St. voor de naam van een heilige schrijven we met hoofdletter, daarop volgt een liggend streepje) zowat de maand van de liefde geworden. Niemand weet precies wie Valentijn was. Twee heiligen dragen die naam: een priester en een bisschop. De eerste Valentinus gaf aan jonge stelletjes bloemen als symbool voor liefde en trouw. Het eerste Valentijnsgeschenk? De tweede schreef de dag voor zijn dood een liefdesbrief aan de dochter van zijn cipier. De eerste Valentijnskaart? Bovendien: Valentijn beschermt tegen epilepsie en is sinds kort de beschermheilige van een milder soort stuipen: de verliefdheid ...

Een inwoner van Irak wordt (meestal) een Iraki genoemd, (in mindere mate) een Irakees of (zelden) een Irakiër. Drie meervouden ook: Iraki's, Irakezen (of Irakiërs). Voor vrouwen: een Iraakse of een Irakese. Er zit weinig systematiek - zo lezen we in het gloednieuwe Stijlboek van taalbewaker Ludo Permentier - in de winst van het ene equivalent op het andere. Dat bewijst de benaming voor mensen uit Iran: in de strijd tussen equivalenten winnen de Iraniërs daar overtuigend van de Iranezen.

Zég iets. Blijf aan het woord. Omzeil de vraag desnoods. Antwoord bij voorkeur niet met ja of nee. Wees positief. Goed voor uw imago. Wees nooit exact. Noem nooit cijfers. Zeg nooit nooit. Gekscherend wordt dit wel eens politieke verwartaal genoemd. Mediatraining helpt. Maar wij, kiezers, zijn vooral geholpen als we ook de knepen van deze universele taal wat doorzien ...

Een zomer zonder T-shirt? Meer dan een eeuw moeten we er voor terug: in 1901 al bedachten de Amerikaanse broers Hanes een katoenen shirt in T-vorm. Het werd het symbool van de bevrijder, later van protest en nu van een commerciële samenleving. De vorm zit in de naam: een hoofdletter T, waarop (zoals bij samenstellingen met letters, cijfers of tekens) een liggend streepje volgt. Bijvoorbeeld: Alleen een 80-jarige Amerikaan in T-shirt met $-teken kon wat aanvangen met de e-snaar van deze 19de-eeuwse viool ...

Taal heeft altijd wel iets van een mooie verpakking. Ter afwisseling (en ter inspiratie) gaan wij van verpakken even kort over op inpakken: want van 14 tot en met 4 augustus gaat Accolade met vakantie. Vanaf 5 augustus pakken wij dan graag opnieuw uit met frisse taalproducten. Ondertussen wensen wij u een mooie vakantie toe!

Is het in Moskou ook zo warm? Op 10 augustus 2003 meet men er maximaal 18 °C of 64 °F. (Wordt temperatuur alleen met een getal aangegeven, dan gaat het om graden Celsuis. Vooral in de USA is de schaal van Fahrenheit nog in gebruik. °F = 1.8 °C + 32.) Maar warm of niet, de Russische kosmonaut Yoeri Malenchenko treedt op 10 augustus vanop 380 kilometer boven de aarde in het huwelijk met zijn Amerikaanse vriendin. Het eerste huwelijk in de ruimte, en net wanneer Mars historisch dicht bij de aarde komt.

Het nieuwste werkwoord: GOOGLE. Met in het Engels google, googled, googling en in het Nederlands googelen, googelde, gegoocheld. Google is als zoekprogramma zo populair dat het - al voelt de firma zich daar niet blij mee - op weg is om het algemene woord te worden voor: zoeken op het Internet. We danken het woord aan een jongetje van 9: Milton Sirotta. In 1938 bracht hij zijn oom, de Amerikaanse wiskundige Edward Kasner, op het idee om aan het getal 1 gevolgd door 100 nullen, de naam GOOGOL te geven.